1 |
<!--#set var="ENGLISH_PAGE" value="/philosophy/whats-wrong-with-youtube.en.html" --> |
2 |
|
3 |
<!--#include virtual="/server/header.tr.html" --> |
4 |
<!-- Parent-Version: 1.96 --> |
5 |
<!-- This page is derived from /server/standards/boilerplate.html --> |
6 |
<!--#set var="TAGS" value="essays cultural ns" --> |
7 |
<!--#set var="DISABLE_TOP_ADDENDUM" value="yes" --> |
8 |
|
9 |
<!-- This file is automatically generated by GNUnited Nations! --> |
10 |
<title>YouTube'de Neler Yanlış - GNU Projesi - Özgür Yazılım Vakfı</title> |
11 |
|
12 |
<!--#include virtual="/philosophy/po/whats-wrong-with-youtube.translist" --> |
13 |
<!--#include virtual="/server/banner.tr.html" --> |
14 |
<!--#include virtual="/philosophy/ph-breadcrumb.tr.html" --> |
15 |
<!--GNUN: OUT-OF-DATE NOTICE--> |
16 |
<!--#include virtual="/server/top-addendum.tr.html" --> |
17 |
<div class="article reduced-width"> |
18 |
<h2>YouTube'de Neler Yanlış</h2> |
19 |
<div class="thin"></div> |
20 |
|
21 |
<p> |
22 |
YouTube hususi bir durumdur. Eylül 2020 itibariyle, YouTube videolarını |
23 |
özgür olmayan herhangi bir yazılım çalıştırmadan, hatta Tor aracılığıyla |
24 |
erişerek, bazı “Invidious” aracı siteleri aracılığıyla izlemek |
25 |
mümkündür.</p> |
26 |
|
27 |
<p> |
28 |
Onlarla birlikte LibreJS kullanmanızı öneriyoruz. Invidious sitelerinin |
29 |
hepsi aynı değil: bazıları özgür olmayan JavaScript kodu olmadan girmenize |
30 |
izin vermiyor. Ayrıca, bu sitelerdeki çoğu JavaScript kodu özgür bir lisansa |
31 |
sahip olsa da, bir dosya, handlers.js buna sahip değil. LibreJS çalışmasını |
32 |
engelliyor ve videoları izlemek yine de mümkün.</p> |
33 |
|
34 |
<p> |
35 |
Ayrıca Youtube'de video izlemek için doğrudan erişime olanak sağlayan, |
36 |
ViewTube adında özgür bir Firefox eklentisi de var. GNU tarayıcısı IceCat'ta |
37 |
halihazırda kurulu geliyor, Firefox'a da yükleyebiliyorsunuz. Özgür program |
38 |
youtube-dl de mevcut; sitenin JavaScript kodundan veriyi alıyor ancak bu |
39 |
kodu çalıştırmıyor. Fakat youtube.com, Tor aracılığıyla gelmeniz durumunda |
40 |
bu erişim yollarını engelleyecektir.</p> |
41 |
|
42 |
<p> |
43 |
Bu erişim yöntemlerinin bir sonucu olarak, YouTube'ye video yüklemek, onları |
44 |
şimdilik özgür yazılım dünyasının kapsama alanı içerisinde tutar. Bu iyi bir |
45 |
şey ve umuyoruz ki böyle de devam eder, ancak bu yöntemlerin çalışmaya devam |
46 |
etmesine güvenemeyiz. Eklenti 2019 yılında, YouTube'deki bir değişiklikten |
47 |
dolayı bir kere bozulmuştu. Düzeltilmiş eklenti bir kaç hafta sonra tekrar |
48 |
yayınlandı. Gelecek sefere ne olacağını kim bilebilir? Bu nedenle, |
49 |
YouTube'ye video göndermek, Google özgür erişim yönünde bir çaba sergileyene |
50 |
kadar kırılgandır.</p> |
51 |
|
52 |
<p> |
53 |
YouTube üzerindeki bir videoya atıfta bulunurken lütfen youtube.com alan |
54 |
adını (veya takma isimlerinden birini) kullanmayın. Bunun yerine, Tor |
55 |
aracılığıyla ziyarete izin veren (lütfen deneyin!) bir Invidious aracı |
56 |
sitesinden birine atıfta bulunun. Bu bozulmaya karşı güvenlidir: eğer |
57 |
herhangi bir şey bozulursa, insanların özgür olmayan yazılım kullanmalarına |
58 |
yol açmak yerine bağlantınız başarısız olacaktır.</p> |
59 |
|
60 |
<h2>YouTube'de Başka Neler <em>Yanlıştı</em></h2> |
61 |
|
62 |
<p>Video yayımlamak veya videolara atıfta bulunmak için bir yer olarak YouTube |
63 |
hakkında önceden, 2019'a kadar söylediklerimiz aşağıdadır.</p> |
64 |
|
65 |
<ul> |
66 |
<li>YouTube'nin normal kullanımı, özgür olmayan yazılımların kullanımını |
67 |
gerektirir. |
68 |
|
69 |
<ul> |
70 |
<li>HTML5 modunda <a href="/philosophy/javascript-trap.html">özgür olmayan bir |
71 |
JavaScript programı</a> çalıştırmayı gerektirir. Bazı videolar için ayrıca |
72 |
özel mülk tarayıcılara ve Firefox'a dâhil edilen ancak <a |
73 |
href="/software/icecat">IceCat</a> dâhil GNU tarayıcılarına dâhil olmayan |
74 |
özgür olmayan Adobe DRM yazılımını da gerektirir.</li> |
75 |
|
76 |
<li>(Modası geçmiş) HTML5 olmayan modda özgür olmayan Flash Player'in |
77 |
kullanımını gerektirir. Kullanıcılara Flash Player kurmalarını bile söyler.</li> |
78 |
</ul> |
79 |
</li> |
80 |
|
81 |
<li>Özgür olmayan yazılım olmadan YouTube sayfalarını bile |
82 |
göremezsiniz. Günümüzde özgür olmayan JavaScript kodunu çalıştırmazsanız |
83 |
tarayıcı penceresi boş görünüyor.</li> |
84 |
|
85 |
<li>YouTube, insanların kopya indirmesini engellemeye çalışır. Bazı videolar |
86 |
için özgür olmayan JavaScript kodu, tarayıcının bir kopyasını kaydetmesine |
87 |
izin vermez. Bu, DRM'nin bir biçimidir. |
88 |
</li> |
89 |
|
90 |
<li>Bazı YouTube sayfaları için videoyu indirebilen özgür bir program (<a |
91 |
href="https://www.npmjs.com/package/ytdl">ytdl</a>) var ancak tarayıcıda |
92 |
erişim için tam bir özgür yazılım çözümü yok. |
93 |
</li> |
94 |
|
95 |
<li> |
96 |
“ContentID tam olarak YouTube'nin yapmadığını iddia ettiği şeydir: <a |
97 |
href="https://boingboing.net/2018/12/26/youtube-let-a-contentid-scamme.html">Hukuku |
98 |
işe karıştırmadan [yayınların] sahipliğine özel olarak aracılık |
99 |
etmek</a>.” |
100 |
</li> |
101 |
|
102 |
</ul> |
103 |
|
104 |
<p>YouTube ile ilgili olarak, (eğer varsa) YouTube sunucularındaki özgür |
105 |
olmayan yazılım ahlaki bir boykot nedeni <em>değildir</em>. Olası YouTube |
106 |
kullanıcıları olarak sunucuların herhangi bir özgür olmayan yazılım |
107 |
çalıştırıp çalıştırmadıklarını söyleyemeyiz, dolayısıyla bunun bizim |
108 |
üzerimizde hiçbir etkisi yoktur, bu nedenle bize karşı yaptığı bir kötülük |
109 |
yoktur.</p> |
110 |
|
111 |
<p>YouTube sunucularında çalışan herhangi bir özgür olmayan program varsa, |
112 |
Google'nin kendi gerçekleştirdiği bilişimin bu yönü üzerindeki Google |
113 |
denetimini reddederek Google'ye kötü davranırlar. Google'nin eğer varsa bu |
114 |
özgür olmayan programları kullanmayı bırakarak özgürlüğünü geri kazanmasını |
115 |
umuyoruz. Ancak bu programlar YouTube <em>kullanıcılarına</em> kötü |
116 |
davranmaz, bu yüzden onlar bu hizmeti <em>kullanmayı</em> reddetmek için bir |
117 |
neden değildir.</p> |
118 |
|
119 |
<p>YouTube sunucularında çalışan tüm yazılımların özgür olması da mümkündür, ya |
120 |
yayımlanmış özgür yazılım ya da özel, yayımlanmamış özgür yazılım.</p> |
121 |
|
122 |
<hr class="column-limit" /> |
123 |
|
124 |
<p>Videoyu görüntülemek amacıyla özgür olmayan bir yazılım gerektirmeden |
125 |
yayımlamak için videoyu sıradan bir web sitesine Ogg Theora veya WebM |
126 |
dosyası olarak yerleştirebilirsiniz. Çok fazla indirme trafiği olacağından |
127 |
kaygılanıyorsanız bir torrent paylaşabilirsiniz ve insanların bu şekilde |
128 |
indirmesini önerebilirsiniz.</p> |
129 |
|
130 |
<p>Özgür yazılım kullanarak web'de video yayımlamanın başka bir yolu da <a |
131 |
href="https://mediagoblin.org/">GNU MediaGoblin</a>'dir. İdeal olarak <a |
132 |
href="https://mediagoblin.readthedocs.io/en/master/">kendi sunucunuzu</a> |
133 |
kurarsınız veya aileniz ve arkadaşlarınız için bir tane çalıştırırsınız |
134 |
ancak <a href="https://wiki.mediagoblin.org/Live_instances">herkese açık |
135 |
sunucular</a>a da yükleyebilirsiniz.</p> |
136 |
|
137 |
<p>Lütfen, yapabiliyorsanız, <a |
138 |
href="https://wiki.mediagoblin.org/HackingHowto"> GNU MediaGoblin'e katkıda |
139 |
bulunun</a>.</p> |
140 |
</div> |
141 |
|
142 |
<div class="translators-notes"> |
143 |
|
144 |
<!--TRANSLATORS: Use space (SPC) as msgstr if you don't have notes.--> |
145 |
</div> |
146 |
</div> |
147 |
|
148 |
<!-- for id="content", starts in the include above --> |
149 |
<!--#include virtual="/server/footer.tr.html" --> |
150 |
<div id="footer" role="contentinfo"> |
151 |
<div class="unprintable"> |
152 |
|
153 |
<p>Lütfen FSF ve GNU ile ilgili sorularınızı <a |
154 |
href="mailto:gnu@gnu.org"><gnu@gnu.org></a> adresine iletin. FSF ile |
155 |
iletişim kurmanın <a href="/contact/">başka yolları</a> da vardır. Lütfen |
156 |
çalışmayan bağlantıları ve başka düzeltmeleri veya önerilerinizi <a |
157 |
href="mailto:webmasters@gnu.org"><webmasters@gnu.org></a> adresine |
158 |
gönderin.</p> |
159 |
|
160 |
<p> |
161 |
<!-- TRANSLATORS: Ignore the original text in this paragraph, |
162 |
replace it with the translation of these two: |
163 |
|
164 |
We work hard and do our best to provide accurate, good quality |
165 |
translations. However, we are not exempt from imperfection. |
166 |
Please send your comments and general suggestions in this regard |
167 |
to <a href="mailto:web-translators@gnu.org"> |
168 |
|
169 |
<web-translators@gnu.org></a>.</p> |
170 |
|
171 |
<p>For information on coordinating and contributing translations of |
172 |
our web pages, see <a |
173 |
href="/server/standards/README.translations.html">Translations |
174 |
README</a>. --> |
175 |
Çevirilerimizde bulmuş olabileceğiniz hataları, aklınızdaki soru ve |
176 |
önerilerinizi lütfen <a |
177 |
href="mailto:web-translators@gnu.org">bize bildirin</a>.</p><p>Bu |
178 |
yazının çeviri düzenlemesi ve sunuşu ile ilgili bilgi için lütfen <a |
179 |
href="/server/standards/README.translations.html">Çeviriler BENİOKU</a> |
180 |
sayfasına bakın. Bu sayfanın ve diğer tüm sayfaların Türkçe çevirileri |
181 |
gönüllüler tarafından yapılmaktadır; Türkçe niteliği yüksek bir <a |
182 |
href="/home.html">www.gnu.org</a> için bize yardımcı olmak istiyorsanız, <a |
183 |
href="https://savannah.gnu.org/projects/www-tr">çalışma sayfamızı</a> |
184 |
ziyaret edebilirsiniz.</p> |
185 |
</div> |
186 |
|
187 |
<!-- Regarding copyright, in general, standalone pages (as opposed to |
188 |
files generated as part of manuals) on the GNU web server should |
189 |
be under CC BY-ND 4.0. Please do NOT change or remove this |
190 |
without talking with the webmasters or licensing team first. |
191 |
Please make sure the copyright date is consistent with the |
192 |
document. For web pages, it is ok to list just the latest year the |
193 |
document was modified, or published. |
194 |
|
195 |
If you wish to list earlier years, that is ok too. |
196 |
Either "2001, 2002, 2003" or "2001-2003" are ok for specifying |
197 |
years, as long as each year in the range is in fact a copyrightable |
198 |
year, i.e., a year in which the document was published (including |
199 |
being publicly visible on the web or in a revision control system). |
200 |
|
201 |
There is more detail about copyright years in the GNU Maintainers |
202 |
Information document, www.gnu.org/prep/maintain. --> |
203 |
<p>Copyright © 2014-2017, 2019, 2020, 2022 Free Software Foundation, Inc.</p> |
204 |
|
205 |
<p>Bu sayfa <a rel="license" |
206 |
href="http://creativecommons.org/licenses/by-nd/4.0/deed.tr">Creative |
207 |
Commons Alıntı-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı</a> altında |
208 |
lisanslanmıştır.</p> |
209 |
|
210 |
<!--#include virtual="/server/bottom-notes.tr.html" --> |
211 |
<div class="translators-credits"> |
212 |
|
213 |
<!--TRANSLATORS: Use space (SPC) as msgstr if you don't want credits.--> |
214 |
<p><strong>Çeviriye katkıda bulunanlar:</strong></p> |
215 |
<ul> |
216 |
<li>The FLOSS Information <a |
217 |
href="mailto:theflossinformation@gmail.com"><theflossinformation@gmail.com></a>, |
218 |
2020.</li> |
219 |
</ul></div> |
220 |
|
221 |
<p class="unprintable"><!-- timestamp start --> |
222 |
Son Güncelleme: |
223 |
|
224 |
$Date: 2022/04/16 20:30:00 $ |
225 |
|
226 |
<!-- timestamp end --> |
227 |
</p> |
228 |
</div> |
229 |
</div> |
230 |
<!-- for class="inner", starts in the banner include --> |
231 |
</body> |
232 |
</html> |